Waarom jongere generaties zoveel meer stress ervaren

Meer dan de helft van alle jongvolwassenen ervaart mentale problemen. Suïcide is de grootste doodsoorzaak onder jongeren. Het zijn cijfers die schrikken, maar die niet uit het niets komen.

De vraag is niet of jongere generaties het moeilijker hebben dan vroeger. De vraag is: waarom? En wat kunnen we eraan doen?

Drie ontwikkelingen spelen een doorslaggevende rol.

1. Prestatiedruk die vroeg begint en nooit stopt

Jongeren groeien op in een maatschappij die vrijwel uitsluitend meet in prestaties. Cijfers, rankings, beoordelingen. Welke opleiding je haalt, welke stage je krijgt, hoe snel je doorgroeit. De lat ligt hoog, en hij ligt er al vroeg.

Wat daarbij ontbreekt is ruimte voor mislukking. Voor experimenteren. Voor gewoon middelmatig zijn op iets en dat prima vinden. Die ruimte is er steeds minder, terwijl ze juist essentieel is voor het ontwikkelen van veerkracht.

Tegelijkertijd worden jongeren steeds meer gepamperd door ouders die hen willen beschermen tegen tegenslag. Dat klinkt liefdevol, maar het heeft een keerzijde: wie nooit leert omgaan met tegenslagen, staat er later alleen voor als het leven toch tegenwerkt.

2. Schoolselectie op een leeftijd waarop kinderen nog kind mogen zijn

In Nederland selecteren we kinderen op twaalfjarige leeftijd voor hun verdere onderwijspad. Op een leeftijd waarop de hersenen nog volop in ontwikkeling zijn, en waarop sociale en emotionele groei minstens zo belangrijk is als cognitieve prestatie, wordt er al een stempel gedrukt dat decennia meegaat.

Kinderen die 'te laag' worden ingeschat, dragen dat gevoel mee. Kinderen die 'te hoog' zitten, voelen de druk om dat waar te maken. En voor beiden geldt: de vraag wie je bent als mens, wat je voelt, wat je nodig hebt, komt pas op de tweede plaats.

Mentale fitheid is geen vak op school. Er is gym voor het lichaam, maar geen gym voor de geest. Terwijl juist dat, het leren omgaan met gevoelens, tegenslagen en druk, de basis is van een gezond leven.

3. Technologie die nooit uitzet

Twee keer door je sociale media scrollen en je ziet iemand die mooier, succesvoller en gelukkiger lijkt dan jij. Dat is niet toevallig zo. Algoritmes zijn gebouwd om je zo lang mogelijk te laten kijken, en vergelijking is een van de krachtigste manieren om dat te doen.

Jongeren groeien op met een constante stroom aan gecureerde beelden van anderen. Het idee dat gewoon goed genoeg is, verdwijnt. De norm schuift op naar een perfectie die voor niemand echt bestaat, maar die wel voelt als een standaard waaraan je moet voldoen.

Daar komt bij dat technologie geen rust kent. Berichten, notificaties, verwachtingen van beschikbaarheid: de grens tussen online en offline vervaagt, en met haar de grens tussen werk en vrije tijd, tussen school en thuis.

Wat dit vraagt van organisaties

De jongeren van nu zijn de medewerkers van morgen, en voor een groot deel al van vandaag. Ze komen de arbeidsmarkt op met meer bagage dan vorige generaties, maar ook met een grotere bewustwording van wat ze nodig hebben.

Organisaties die dat begrijpen, bouwen een omgeving waarin mensen niet alleen presteren, maar ook echt gehoord worden. Waarin stress geen teken van zwakte is maar een signaal dat serieus genomen wordt. Waarin managers weten hoe het met hun team gaat, voordat het te laat is.

Dat is precies waar Well Aware voor is gebouwd: een plek waar bewustwording leidt tot actie, voor HR, managers en medewerkers. Omdat voorkomen altijd beter is dan genezen.